Płazy w hodowli niemal zawsze cierpią na niedobory wapnia i witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Powód jest prosty: owady karmowe, czyli świerszcze, karaczany i mączniki, mają niekorzystny stosunek wapnia do fosforu. Bez dodatkowej suplementacji żaba lub ropucha po kilku miesiącach zaczyna mieć problemy z kośćmi, a młode osobniki często kończą z deformacjami kręgosłupa i szczęk. Samo karmienie „zdrowymi" owadami nie wystarcza, bo ich skład zależy od tego, czym były karmione przed podaniem.

Co sprawdza się w prakty

Uważaj na przegrzewanie. Lampy grzewcze i świetlówki emitują ciepło. Latem, gdy w pokoju jest gorąco, dodatkowe światło może podnieść temperaturę powyżej tolerancji zwierzęcia. Wtedy skróć dzień lub obniż moc, a nie tylko zwiększ wentylację. Zimą sytuacja się odwraca — chłodniejsze powietrze w pomieszczeniu sprawia, że lampa musi pracować dłużej, żeby utrzymać temperaturę. To nie znaczy, że masz świecić 16 godzin. Lepiej dostawić dodatkowe źródło ciepła bez światła, np. matę grzewczą, i zachować krótki dzień.

Zanim wpuścisz pająka, przygotuj terrarium i pozwól mu się ustabilizować przez kilka dni. Sprawdź temperaturę, wilgotność i to, czy podłoże nie pleśnieje. Dopiero potem przenieś zwierzę — najlepiej w małym pojemniku, bez wyjmowania go rękami. Jeśli po tygodniu pająk siedzi w kryjówce i wychodzi jeść, warunki są prawdopodobnie dobre. Jeśli wciąż próbuje uciec po ściankach, coś jest nie tak z wilgotnością, temperaturą lub zbyt dużą przestrzenią.

Zacznij od ustalenia, ile godzin światła potrzebuje Twój gatunek. Gatunki tropikalne, żyjące blisko równika, mają przez cały rok zbliżoną długość dnia — zwykle 12 godzin. Zwierzęta z stref umiarkowanych potrzebują wyraźnych różnic: latem 14–16 godzin, zimą 8–10. Rośliny w terrarium zwykle idą za zwierzętami, ale jeśli masz gatunki światłolubne, nie skracaj im dnia poniżej 10 godzin, bo zaczną gubić liście.

Nie zakładaj, że skoro na zewnątrz jest pochmurno, to w terrarium też musi być ciemno. Sztuczne oświetlenie działa niezależnie od pogody. Zimą często wydłuża się dzień lampami, żeby zrekompensować brak słońca — i to jest błąd, jeśli zwierzę powinno odpoczywać. Z drugiej strony, w terrariach z gatunkami, które zimują, całkowite wyłączenie światła na kilka tygodni też jest złe. Potrzebny jest krótki dzień, ale nie ciemność.

Oświetlenie terrarium to nie stały parametr, który ustawiasz raz i zapominasz. Zwierzęta i rośliny w środku żyją w rytmie, który zmienia się razem z porami roku. Długość dnia, kąt padania promieni słonecznych, a nawet temperatura w pomieszczeniu wpływają na to, ile światła faktycznie dociera do wnętrza. Jeśli tego nie uwzględnisz, możesz doprowadzić do problemów ze snem, apetytem, linieniem, a u roślin — do zahamowania wzrostu lub poparzeń.

Wielkość terrarium dobierz tak, by pająk miał przestrzeń, ale nie ginął w niej. Dla dorosłego naziemnego osobnika wystarczy zbiornik o powierzchni dna około trzech do czterech razy większej niż rozpiętość jego odnóży. Zbyt duży zbiornik utrudnia kontrolę nad wilgotnością i karmieniem. Zbyt mały powoduje, że pająk nie może się oddalić od resztek pokarmu i czuje się zagrożony. Wysokość dla gatunków naziemnych trzymaj niską — ptaszniki spadają z wysokości i rozbijają odwłok.

Podłoże, kryjówka i wielkość — trzy rzeczy, które decydują o spokoju pająka Podłoże powinno być wilgotne, ale nie mokre. Mieszanka włókna kokosowego z torfem sprawdza się w większości przypadków. Naziemnym wystarczy warstwa równa wysokości ciała pająka, kopiącym daj tyle, by mogły wykopać tunel bez sięgania do dna. Nie ubijaj podłoża zbyt mocno — pająk musi mieć możliwość kopania. Kryjówka to nie luksus: bez niej ptasznik siedzi w narożniku i jest stale zestresowany. Połówka orzecha kokosowego, kawałek kory lub ceramiczna rurka wystarczą, byle wejście było dopasowane do rozmiaru pająka.

Potrzebna jest lampa emitująca UVB, a nie zwykła żarówka grzewcza czy świetlówka LED. Najlepiej sprawdzają się świetlówki liniowe lub kompaktowe z filtrem UVB o odpowiednim współczynniku. Unikaj tzw. lamp grzewczych z powłoką odblaskową, które emitują głównie ciepło. Lampę montuj nad miejscem wygrzewania, w odległości podanej przez producenta na opakowaniu. Zbyt duża odległość osłabia promieniowanie, zbyt mała grozi poparzeniem oczu i skóry. Przy świetlówkach liniowych stosuj odbłyśnik, który kieruje światło w dół, i ustaw je wzdłuż akwarium, aby żółw mógł wybrać miejsce pod lampą.

Zanim kupisz cokolwiek, ustal, z jakim ptasznikiem masz do czynienia. Ptaszniki naziemne, nadrzewne i kopiące mają różne wymagania, a uniwersalne terrarium zwykle nie istnieje. Naziemne potrzebują dużej powierzchni dna i niskiej wysokości, nadrzewne wysokiego zbiornika z pionowymi powierzchniami do wspinaczki, a kopiące grubej warstwy podłoża. Wybierz zbiornik pod konkretny gatunek i jego docelowy rozmiar, a nie pod rozmiar pająka w dniu zakupu. Młode osobniki trzymaj w mniejszych pojemnikach — w zbyt dużym terrarium trudniej im znaleźć pokarm i utrzymać właściwą wilgotność.